บันทึกการเดินทาง ไปดูงาน IT, Library, KM และ WUNCA (ตอนจบ)

8 ส.ค. 55 : การดูงานแห่งสุดท้ายของ มอ. คือ ที่ ศูนย์คอมพิวเตอร์ แต่เนื่องจากวันนั้น บุคลากรของศูนย์ส่วนใหญ่ต้องไปช่วยงานประชุม WUNCA ที่ศูนย์ประชุมนานาชาติ จึงเหลือไว้ไม่กี่ท่าน อย่างไรก็ตาม ก็ยังได้รับการต้อนรับอย่างเต็มที่ ยิ้มแย้มแจ่มใส อยากรู้อะไร เล่าให้ฟังโดยละเอียด ไม่มีปิดบัง — ดูเหมือนที่ มอ. อุปนิสัย knowledge sharing ได้กลายเป็นวัฒนธรรมที่ฝังลึกสำหรับทุกคนไปแล้ว

พวกเราได้รับความรู้จาก คุณสงกรานต์ มุณีแนม วิศวกรชำนาญการ กลุ่มงานระบบเครือข่ายและสื่อสาร คุณปรีชา ศรีมนัสรัตน์ นักวิชาการคอมพิวเตอร์ชำนาญการ กลุ่มงานบริการและพัฒนาระบบสารสนเทศ และคุณจตุพร ชูช่วย ทีมงานบริหารจัดการฐานข้อมูล และ Applications Service

ได้ฟังหลายเรื่องมาก ทั้งระบบ e-mail ของ Microsoft การใช้ PSU Passport ในการยืนยันตัวตน (authentication) ระบบรักษาความปลอดภัยของเครือข่าย ระบบ LMS (Moodle) ของศูนย์สื่อการเรียนรู้ และระบบพัฒนาฐานข้อมูลต่างๆ ที่มีอย่างมากมายหลายระบบ .. ที่นี่เขาแบ่งทีมไปพัฒนาฐานข้อมูลต่างๆ ให้มหาวิทยาลัยอย่างชัดเจน เช่น ทีมงานพัฒนาระบบห้องสมุดอัตโนมัติเพื่อสถาบันอุดมศึกษาไทย (ALIST) และทีมงานพัฒนาระบบบุคลากร .. staff ที่นี่มีทั้งนักวิชาการคอมพิวเตอร์ และนักวิทยาศาสตร์ จำนวนไม่มากไม่น้อย แต่คุณภาพคับแก้วกันทั้งนั้น

ที่น่าสนใจคือ เขาบอกว่า firewall จะใช้สำหรับกิจกรรม e-journals/e-databases ต่างประเทศเท่านั้น กิจกรรมอย่างอื่น ไม่จำเป็นต้องใช้ firewall เขาใช้เครื่องป้องกันภัยคุกคามเครือข่าย Palo Alto Network Security หรือที่เรียกชื่อเล่นๆว่า “เครื่องพะโล้อันโต” และใช้ฐานข้อมูล BrightCloud สำหรับจัดแบ่งประเภทเว็บไซด์ เจ้าเครื่องพะโล้นี้สามารถรายงานได้ว่าใครคือผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ตสูงสุด 10 อันดับแรก และสูงสุด 5 อันดับแรกของแต่ละวิทยาเขต จะได้ช่วยกันเตือนให้ท่านเหล่านั้นให้ช่วยลดการใช้ลง แบ่งปันการใช้งานอินเทอร์เน็ตแก่ผู้อื่นบ้าง สำหรับการจราจรที่คับคั่งบน bandwidth เช่นนี้ ทาง มอ. ได้มีการจำกัดการใช้งานประเภท YouTube ลง ในช่วงเวลาทำงานตอนกลางวันด้วย

เขาพาไปดูห้อง DataCenter .. ยกพื้น ควบคุมอุณหภูมิ เป็นห้องกระจกใสเพื่อให้เห็นชัดๆ ว่าเครื่องมีปัญหาหรือเปล่า (แอบเห็นว่ามีพระพุทธรูปและรูปหล่อหลวงปู่วางตั้งบน server stack ด้วยหลายตู้ นัยว่าเพื่อเป็นขวัญและกำลังใจยาม เกิด downtime)

ก่อนจากได้ถ่ายภาพร่วมกัน .. พวกเราหวังว่า หากมีปัญหาทางด้านระบบเครือข่ายและไอที คงจะได้พึงพาอาศัย ติดต่อสอบถามกันผ่าน video conference มาภายหลัง โดยใช้ระบบ Vidyo ตามคำชักชวนของคุณสงกรานต์ ที่นี่ใช้ Vidyo เป็นเสมือน Youtube ของมหาวิทยาลัย และใช้บันทึกวิดีโอในงาน WUNCA ด้วย ลองดูได้ที่นี่ค่ะ http://vdoreplay.psu.ac.th/replay/login.html

9 ส.ค. 55 : ขึ้นเครื่องบิน AirAsia กลับสนามบินสุวรรณภูมิ เที่ยว 8:30 น. เพื่อกลับไปให้ทันเข้าประชุมคณบดี รองคณบดี ผู้ช่วยคณบดี ที่คณะฯ ในช่วงบ่าย และจะได้เล่าเรื่องราวที่พบมาจากการดูงาน ม.วลัยลักษณ์ และ ม.สงขลานครินทร์ ตั้งแต่วันที่ 5-9 ส.ค. ให้ที่ประชุมฟัง … ส่วนงานประชุม WUNCA ที่มีโอกาสเข้าร่วมเฉพาะช่วงเช้าของพิธีเปิดในวันที่ 6 ส.ค. เพียงวันเดียว ค่อยกลับมา download เอกสารอ่านเองทีหลังก็แล้วกัน http://www.wunca.uni.net.th/wunca/documentsystem/wunca25/

— การดูงานครั้งนี้ มีหัวหน้างาน หัวหน้าหน่วย และทีมงานตามไปด้วยหลายคน หมดเงินไปหลายหมื่น เอารถตู้คณะไปใช้ วิ่งกันตั้งแต่กรุงเทพฯ-สงขลา .. ความรู้และประสบการณ์ที่ได้รับตลอด 5 วัน จะต้องช่วยกันนำกลับมาประยุกต์ใช้ในงานต่างๆได้อย่างแน่นอน ฟังธง !!



Mirror site ที่ Gotoknow : http://www.gotoknow.org/blogs/posts/498258

Advertisements

บันทึกการเดินทาง ไปดูงาน IT, Library, KM และ WUNCA (ตอนที่ 4)

8 ส.ค. 55 : เช้านี้ ไปดูงานการจัดการความรู้ (KM) ของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ โดยได้รับความอนุเคราะห์จากคุณเมตตา ชุมอินทร์ หัวหน้างานพัฒนาและฝึกอบรมกองการเจ้าหน้าที่ ช่วยเป็นธุระจัดการให้ เมื่อเห็นตารางกำหนดการแล้ว จัดเต็มพิกัดเลย แถมยังพบว่า ท่านรองอธิการบดี มอ. อาจารย์พิชิต เรืองแสงวัฒนา และคุณเที่ยง จารุมณี ผู้อำนวยการกองการเจ้าหน้าที่ จะมาต้อนรับด้วย .. ฝ่ายเราเลยรีบไปเชิญตัวท่านรองอธิการบดีฝ่ายสารสนเทศ ของมหิดล คือ ท่าน รศ.นพ. อาทิตย์ อังกานนท์ ที่มาร่วมงานประชุม WUNCA ให้ช่วยกรุณานำทีมพวกเราไปด้วย เพื่อให้เกียรติแก่ทางฝ่ายเจ้าภาพ

พอไปถึง อันดับแรก ถ่ายภาพร่วมกันที่ลานพระบิดา
ลำดับต่อไป เป็นการบรรยายให้พวกเราฟังแบบคุณภาพคบแก้ว ดังต่อไปนี้

1. ท่านรองอธิการบดี อาจารย์พิชิต เรืองแสงวัฒนา ได้เล่าให้ฟังถึงนโยบายด้าน KM ของ มอ. ในฐานะที่เป็นประธานคณะกรรมการพัฒนาระบบบริหารความรู้ในองค์กร — มอ. มีนโยบายที่ชัดเจนมากในเรื่อง knowledge sharing โดยเฉพาะความรู้ที่สั่งสมจากประสบการณ์ของบุคลากรสายสนับสนุน ส่วนสายวิชาการไม่น่าเป็นห่วงเท่าไหร่ เนื่องจากมี KM ฝังอยู่ในกระบวนการของการทำวิจัยอยู่แล้ว KM ไม่ใช่เป้าหมาย แต่เป็นเครื่องมือนำไปสู่ learning organization แผนพัฒนามหาวิทยาลัย 2555-2559 มี KM เป็นเป้าประสงค์ที่ 6 คือการสร้างวัฒนธรรมองค์กรเพื่อการเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ (LO PSU Model)

เรื่อง KM แล้วแต่จะเน้น บางแห่งอาจขึ้นอยู่กับงานประกันคุณภาพ หรืองานนโยบายและแผน หรืองานไอที .. แต่ที่ มอ. เห็นว่า KM เป็นเรื่องของการพัฒนาบุคลากร จึงให้กองการเจ้าหน้าที่เป็นหน่วยประสานงาน มีคณะกรรมการพัฒนาบุคลากร (อธิการบดีเป็นประธาน) มีคณะกรรมการ KM แต่ละคณะ และมี CKO (คุณเอื้อ) ประจำคณะ ใน SAR ของคณะให้เขียนรายงานการเรียนรู้การทำงานที่ดีขึ้น หรือนวัตกรรมการพัฒนางานที่ดีขึ้น เพิ่มอีก 1 บท เมื่อพบว่าคณะใดมีความโดดเด่น มีระบบหรือกระบวนการบางอย่างที่ไม่เหมือนคนอื่น ให้คณะนั้นแบ่งปันความรู้โดยจัดกิจกรรมเวทีคุณภาพ เล่าความสำเร็จหรือความยากลำบาก หรืออาจทำความตกลง internal benchmarking ขอเข้าไปศึกษาเชิงลึกกับหน่วยงานที่เป็น Best Practice เลย ครึ่งปีหรือ 1 ปี ไม่ใช่เพียงแค่ชื่มชม … แต่ไม่ได้หมายความว่าจะไป copy มาทั้งหมด เพราะอาจไม่ความสำเร็จ มันขึ้นอยู่กับวัฒนธรรมและบริบทขององค์กรด้วย ผู้บริหารเบอร์หนึ่งต้องให้ความสำคัญกับ “โครงการพัฒนางาน” และต้องให้กำลังใจบุคลากร ไม่ให้ท้อแท้ใจไปก่อน ต้องมีทั้งการสนับสนุนเงินรายได้ และการยกย่องเชิดชูเกียรติ มีการจัดงานประกวดกันในระดับมหาวิทยาลัย และเอาผลไปใช้ในการคัดเลือกข้าราชการดีเด่นประจำปีด้วย

มอ. เน้นเรื่อง knowledge sharing ความรู้ไม่ต้องกลัวใครมาแย่ง คนเก่งก็เก่งอยู่นั่นแหละ share แล้วไม่ได้ทำให้เก่งน้อยลง แต่กลับทำให้เก่งยิ่งขึ้น ปัญหาของ มอ. ตอนนี้คือ ยังไม่ได้จัดเก็บความรู้ให้เป็นระบบเท่าที่ควร เล่ม reports ยังเป็นเล่มอยู่ ยังไม่ได้ digitize การเก็บความรู้จากผู้เกษียณหรือลาออก ยังไม่ work เท่าไหร่ ขนาดบริษัท IBM ยังยอมรับว่าการสกัดความรู้ (เช่น ออกมาเป็นคู่มือ) ทำได้แค่ 20% สิ่งที่เป็นทักษะ ยังคงอยู่ในหัว ติดตัวเขาไป สกัดออกมาไม่ได้ทั้งหมด อาจต้องทำเหมือนโครงการศิษย์ก้นกุฎิ ของ สกว.

2. ดร. จันทวรรณ ปิยะวัฒน์ จากศูนย์พัฒนานวัตกรรมเพื่อการจัดการความรู้และการเรียนรู้ (UsableLabs) คณะวิทยาการจัดการ ผู้สร้างชุมชนออนไลน์ gotoknow.org, classstart.org, researcher.in.th และ share.psu.ac.th มาเล่าเรื่องให้ฟัง และเชิญชวนให้พากันมาใช้ เพราะเป็นระบบชุมชนออนไลน์ครบวงจรที่ทำโดยคนไทย เพื่อประโยชน์ของคนไทยด้วยกัน ..

ปีนี้นับเป็นปีที่ 8 ของ gotoknow แล้ว ได้รับการสนับสนุนจาก สสส และ EGA (สำนักงานรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์) มีสมาชิก 168,725 ราย มีบล็อก 450,851 เรื่อง มีไฟล์ชนิดต่างๆรวม 754,991 ไฟล์ และมีจำนวน pageviews มากถึงเดือนละ 6-7 แสน ฯลฯ นับเป็นคลังความรู้จำนวนมหาศาลของประเทศนี้เลยทีเดียว และข้อมูลที่น่าสนใจคือ คนใน gotoknow ส่วนใหญ่อายุ 40 up!!

ชุมชนออนไลน์จำเป็นต้องมีผู้ดูแลใส่ใจ หมั่นเก็บกวาดขยะอยู่เสมอ researcher.in.th มีปัญหา กำลังจะปิดกิจการยุบมารวมกับ gotoknow แล้วเพราะขาดคนดูแล

กลยุทธ์การสร้างชุมชนออนไลนอย่างยั่งยืน ต้องมี คน + ซอฟแวร์ + นโยบาย + เป้าหมาย … นโยบายและกฎระเบียบต้องมั่นคง มีจุดยืน

ปัญหาของการที่คนไม่ยอมแลกเปลี่ยน ที่สำคัญคือ 1. ไม่ได้รับการสนับสนุนจากหน่วยงาน (เช่น ถ้าเขียนบล็อกในเวลางาน ถือว่าผิด) 2. ไม่มีเวลา (แต่ถ้าคิดว่าสิ่งนี้สำคัญจะบันทึก) 3. เขียนไม่เป็น ไม่มีทักษะในการใช้ซอฟแวร์ 4. ไม่เห็นประโยชน์

เป้าหมายต้องวางภาพให้ชัดเจน .. เป็นพื้นที่แลกเปลี่ยนเรียนรู้อย่างสุนทรียสนทนาและคิดบวก เชื่อมโยงและสนับสนุนการสร้าง CoPs และเครือข่ายสังคม ส่งเสริมการเข้าถึงความรู้เพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางความรู้ สร้างคลังความรู้เชิงประสบการณ์ ส่งเสริมให้เกิดการจัดการความรู้ทางออนไลน์อย่างยั่งยืน ส่งเสริมการเป็นพื้นที่เพื่อการสื่อสารองค์กรสู่สาธารณชน การหมุนเวียนของ tacit และ explicit knowledge เป็นไปตามทฤษฎีเซก-กี้ของ Nonaka SECI Model (Socialization, Externalization, Combination, Internalization)

ปัจจัยแห่งความสำเร็จของการสร้างชุมชนออนไลน์ คือ แรงจูงใจ ความไว้เนื้อเชื่อใจ มีความสัมพันธ์ที่ดี การสื่อสารมีประสิทธิภาพ การมีกลุ่มคนคอเดียวกัน (CoPs) และผู้นำที่เป็นแบบอย่าง

3. คุณเมตตา ชุมอินทร์ ในฐานะผู้ดูแลระบบ “ชานชาลาแห่งการเรียนรู้” share.psu.ac.th (ชุมชนออนไลน์ของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์) ได้เชื้อเชิญให้ผู้แทนจากคณะและหน่วยงานที่นำ share.psu.ac.th ไปใช้และประสบความสำเร็จ มานำเสนอ และแบ่งปันประสบการณ์ให้พวกเราฟังในวันนี้ 3 หน่วยงาน ได้แก่ คณะทรัพยากรธรรมชาติ คณะวิศวกรรมศาสตร์ และศูนย์เครื่องมือวิทยาศาสตร์ คุณเมตตาบอกว่า คุณอำนวย (Facilitators) เป็นกลไกสำคัญที่จะคอยกระตุ้น และทั้ง 3 ท่านเป็น best practice

4. คุณมะลิ นิลสุวรรณ หรือ คุณมอนลี่ — ซึ่งทำหน้าที่เป็นคุณ Fa (Facilitator) คนเก่งประจำคณะทรัพยากรธรรมชาติ ที่จะคอยเชียร์ให้คนอื่นๆในคณะหันมาเขียนบล็อกมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันบนระบบ share เริ่มเมื่อวันที่ 15 ม.ค. 2551 ปัจจุบันมีจำนวนมากถึง 4,100 กว่าบันทึกแล้ว (เก่งจัง) ได้รับการสนับสนุนมาตั้งแต่ระดับคณบดี .. รายละเอียดลองดูจากเว็บ KM ของคณะค่ะ http://www.natres.psu.ac.th/WEBSITE/km2/main.php

ความสำเร็จที่น่าชื่นชมคือ คุณธีระพงศ์ จันทรนิยม นักวิชาการเกษตรชำนาญการพิเศษ จากศูนย์วิจัยปาล์มน้ำมัน ผู้ได้รับรางวัลบริการดีเด่นจากที่ประชุมสภาข้าราชการ พนักงาน และลูกจ้างมหาวิทยาลัยแห่งประเทศไทย (ปขมท.) ประจำปี 2554 ได้ใช้ share เป็นช่องทางให้คำปรึกษาแก่กลุ่มเกษตรกรที่มีปัญหา โดยสกัดความรู้ออกมาเป็นภาษาที่เข้าใจง่าย นับเป็นการใช้อินเทอร์เน็ตเพื่อประโยชน์ต่อชุมชนอย่างแท้จริง (อ่านรายละเอียดได้ที่นี่ค่ะ http://share.psu.ac.th/blog/mali-km/24277)

5. ผศ.ดร. รัญชนา สินธวาลัย ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายพัฒนาระบบคุณภาพ คณะวิศวกรรมศาสตร์ ได้มานำเสนอให้พวกเราฟัง ในเรื่องของการพัฒนางานของสายสนับสนุนด้วยโครงการ K-procedure ที่ประสบความสำเร็จจนได้รับรางวัลจากทางมหาวิทยาลัย และมุ่งไปสู่การเป็น K-culture

ที่คณะวิศวะทำ KM ต่อเนื่องมา 5 ปี ต้องทำแบบย้ำๆ ไม่หยุด มีการจัดอบรม KM สัญจรไปทุกภาควิชาอย่างสม่ำเสมอตลอดทั้งปี สร้างความเข้าใจ อบรมการเขียนบล็อก ส่งเสริมการเขียน ให้รางวัล ค่าตอบแทน จัดกิจกรรมจิบน้ำชาอาจารย์ จิบน้กชานักวิจัย จิบน้ำชาบุคลากร มีการให้รางวัล Q-talk มี CoPs ชำนาญการ ฯลฯ

โครงการ K-procedure เริ่มทำในปี 2552 ต่างจากการเขียนคู่มือปฏิบัติงาน คือ เป็นการเขียนขึ้นเองโดยผู้ปฏิบัติงานจริง เพื่ออธิบายขั้นตอนในการปฎิบัติงานที่เกี่ยวข้องกับกฎระเบียบต่างๆ ซึ่งมีขั้นตอนยุ่งยากซับซ้อนและต้อง flow ต่อไปยังหน่วยงานอื่น ให้อยู่ในรูปแบบที่ง่ายแก่การเข้าใจของบุคคลที่มาติดต่อ นำขึ้นบนเว็บไซต์ ทำเป็นตารางลักษณะให้เหมือนๆกันทุกหน่วยงาน ประกอบด้วย ขั้นตอนหลัก ขั้นตอนย่อย ช่วงเวลา ผู้รับผิดชอบ รายละเอียดเอกสารที่เกี่ยวข้อง (PDF) และ tips ส่วนตัวเพื่อแนะนำคนอื่น รายละเอียดดูได้ที่นี่ค่ะ http://www.km.eng.psu.ac.th/

ผลการดำเนินงาน คือ ปี 2552 ได้มา 3 ผลงานจาก 2 หน่วยงาน ปี 2553 ได้มา 14 ผลงานจาก 5 หน่วยงาน พอมาถึงปี 2554 ได้มามากถึง 44 ผลงานจาก 7 หน่วยงาน

ปัจจัยที่นำไปสู่ความสำเร็จคือ การอบรมอย่างต่อเนื่อง (และอดทน) การประชาสัมพันธ์ และทำ PDCA เสมอ

แนวทางในการพัฒนาคือ ใช้ KM เป็นรากฐานของการพัฒนางาน และจะนำ lean management เข้ามาปรับปรุงขั้นตอนในการทำงานเดิม ให้กระชับขึ้น ลดขั้นตอนลงอีก และทำงานให้ง่ายขึ้นกว่าที่เป็นอยู่

— อาจารย์ผู้บรรยาย เก่ง และน่ารักมาก ระบบมีขั้นตอนเป๊ะๆ แบบวิศวกรเลย

6. คุณศักดิ์ชัยบดี สังข์แก้ว นักวิทยาศาสตร์ จากศูนย์เครื่องมือวิทยาศาสตร์มานำเสนอเรื่องราว KM โดยมี รศ.ดร. ชาคริต ทองอุไร ผู้อำนวยการศูนย์ฯ มานั่งให้กำลังใจด้วย ที่ศูนย์ฯ มีบุคลากรรวม 40 กว่าคน ทั้งผู้บริหาร เจ้าหน้าที่ วิศวกร และนักวิทยาศาสตร์ จึงใช้ KM เป็นเครื่องมือในการเชื่อมโยงกลุ่ม สร้างความผูกพันธ์ทั้งหัวหน้าและลูกน้อง ตามวัฒนธรรมขององค์กร คือ “มุ่งเน้นคุณภาพ ยึดถือภราดรภาพ พร้อมรับการประเมิน”

เครื่องมือ KM ที่ใช้คือ สุนทรียสนทนา (Dialogue) และชุมชนแห่งการแบ่งปัน (Community of Sharing – CoS) ได้แก่ การจัดงาน KM Days เขียนบล็อกบน share (ปัจจุบันมีจำนวน 3,340 บันทึก) มีการสร้างคลังความรู้ Knowledge database ตั้งแต่ปี 2551 มี 70 เรื่องราว) ตอบคำถามเรื่องเครื่องมือวิทยาศาสตร์ผ่าน webboard (ตั้งแต่ปี 2547 มีผู้ชม 1,488,096 ครั้ง สมาชิก 772 คน 6,390 กระทู้) และที่ภาคภูมิใจมากคือ เคยมีคำถามปัญหาเรื่องการใช้เครื่องมือมาจากชาวต่างชาติที่ UK ด้วย !!

คุณศักดิ์ชัยบดี ยกตัวอย่างกิจกรรมสุนทรียสนทนา (Dialogue) คือ ให้คน 4 คน พูดคำว่า กระ – ต่าย – ตื่น – ตูม คนละคำพร้อมกัน จะพบว่า คนฟัง ฟังไม่รู้เรื่อง เพราะต่างคนต่างพูด ไม่มีใครฟังใคร แต่ถ้าฟังอย่างเงียบๆและตั้งใจ จะเข้าใจความหมายของคำว่า “กระต่ายตื่นตูม” ได้ไม่ยาก

กิจกรรมที่จัดขึ้นจะมีการ feedback กลับทุกกิจกรรม มีการจัดตั้งทีมคุณภาพ คัดเลือกบุคลากร/ทีมคุณภาพประจำปี มอบรางวัลและให้ความดีความชอบ เกณฑ์ทีมคุณภาพ จะให้คะแนนบวกสำหรับการเขียนข้อเสนอแนะให้ในแบบประเมิน การเขียนบล็อก การจัด KM Day การช่วยตอบคำถามใน webboard และคะแนนลบ สำหรับการได้รับข้อร้องเรียน ข้อบกพร่อง และการได้รับใบร้องขอให้แก้ไขข้อบกพร่อง (Corrective Action Request : -CAR) จากการตรวจติดตามภายใน (Internal Quality Audit)

การฟังบรรยายและซักถาม จบลงในเวลาเที่ยงครึ่ง รับประทานอาหารกลางวันร่วมกันแบบง่ายๆ อาหารพื้นเมืองที่แสนอร่อย (แน่นอนว่าต้องมี แกงส้มปลากระพง ด้วย) จากนั้นพวกเราต้องอำลา เพื่อไปดูงานต่อที่ศูนย์คอมพิวเตอร์ มอ. ในช่วงบ่าย

ได้ความรู้มากมาย จากมหาวิทยาลัยที่เป็นสุดยอด KM ของประเทศไทย ขอบพระคุณมากค่ะ



Mirror site ที่ Gotoknow : http://www.gotoknow.org/blogs/posts/498125

บันทึกการเดินทาง ไปดูงาน IT, Library, KM และ WUNCA (ตอนที่ 3)

ช่วงบ่าย แว๊บออกจากงานประชุม WUNCA เพื่อไปดูงานที่ สำนักทรัพยากรการเรียนรู้คุณหญิงหลง อรรถกระวีสุนทร

วันนี้ เป็นวันที่ชาวห้องสมุดสตางค์ มงคลสุข ได้เดินทางมาเยือนหอสมุดคุณหญิงหลง อรรถกระวีสุนทร — คุณสิทธิชัย ลำธารทรัพย์ หัวหน้าฝ่ายบริการสารสนเทศ มาให้การต้อนรับและบรรยายแนะนำกิจกรรมการใช้ไอทีกับงานบริการของสำนักฯ ที่นี่ใช้ระบบห้องสมุดอัตโนมัติเพื่อสถาบันอุดมศึกษาไทย ALIST ซึ่งทางศูนย์คอมพิวเตอร์ มอ. สร้างขึ้นเอง และใช้กันอย่างแพร่หลายทั่วประเทศ — นอกเหนือจาก Walai Autolib ของ มวล. และระบบ Som Sook (ส้มสุก) ของ มจธ

คุณสมพงศ์ หุตะจูฑะ (คุณโป้ง) ซึ่งเป็นนักวิทยาศาสตร์ ดูแลทางด้านไอที ได้แนะนำ k-station ซึ่งเป็น video on demand (บน intranet) สาธิตอุปกรณ์ต่างๆที่ประดิษฐ์เองได้อย่างน่าทึ่ง ทั้งตู้เติมเงิน Happy Print ระบบจำหน่ายคูปองเข้าใช้ห้องสมุด และประตูอัตโนมัติ RFID ที่สร้างเอง ทำให้ประหยัดค่าใช้จ่ายไปได้อย่างมหาศาล .. เป็นสิ่งที่คณะผู้ดูงานของเรารู้สึกตื่นตาตื่นใจกันมาก

สำหรับ PSU Knowledge Bank เป็นอีกเรื่องหนึ่งที่น่าสนใจ แนวคิดของผู้บริหาร มอ. คือ ความรู้มีมาก แต่ไม่รู้อยู่ไหน มอ. มี 5 วิทยาเขต กระจัดกระจาย ไม่อยากให้หายสาบสูญ และความรู้คือสมบัติของสาธารณะ จึงเป็นที่มาของโครงการนี้ ซึ่งทางสำนักฯ เป็นผู้รับผิดชอบโครงการ ใช้โปรแกรม DSPACE ในการจัดทำ IR (ทราบมาว่า เรื่องนี้เป็นฝีมือของท่านอดีต ผอ. สำนักฯ คือ รศ.ปัญญรักษ์ งามศรีตระกูล) PSU-KB นำข้อมูลเข้าโดยการ export วิทยานิพนธ์มาจาก ALIST และให้อาจารย์นำข้อมูลของตนเข้าได้เอง ระบบนี้ใช้ protocol OAI-PMH พร้อมจะเชื่อมโยงกับฐานข้อมูลอื่นด้วย

ประทับใจลูกพระบิดา ชาวสงขลานครินทร์มาก ช่างมีทักษะในการประดิษฐ์คิดค้น ประหยัดมัธยัสต์ และรักองค์กรเสียจริงๆ

ตอนเย็น ไม่ได้ไปงานเลี้ยง WUNCA ที่ศูนย์ประชุม แต่พากันนั่งรถสองแถวคนละ 20 บาท ไปไหว้ศาลวัดกวนอิมกิ้วซื่ออัม เดินไปทานอาหารเย็นที่แสนอร่อยราคาถูก ที่ “ร้านกันเอง” ร้านเก่าแก่ชื่อดังประจำหาดใหญ่ จากนั้น เหมารถสองแถว คนละ 40 บาท ให้วิ่งพาชมทั่วเมืองหาดใหญ่ — สนุกสนานกันสุดๆค่ะ



Mirror Site ที่ Gotoknow : http://www.gotoknow.org/blogs/posts/498108

บันทึกการเดินทาง ไปดูงาน IT, Library, KM และ WUNCA (ตอนที่ 2)

6 ส.ค. 55 : 14:30 น. เดินทางด้วยรถตู้คณะฯ ออกจากจังหวัดนครศรีธรรมราช มุ่งหน้าไปอำเภอหาดใหญ่ด้วยเส้นทางเลียบทะเล ข้ามสะพานติณสูลานนท์ ไปถึงเกาะยอ จังหวัดสงขลา แวะทานอาหารเย็นกันที่ “ร้านอาหารทะเลศิรดา” .. อากาศดี อาหารอร่อยพอใช้ได้ แต่แพงไปหน่อย ไปถึงหาดใหญ่เวลาพลบค่ำ ขับรถวนไปมาหลงทางกันนิดหน่อย เพราะผังเมืองและการจราจรที่คับคั่ง ในที่สุดก็มาถึงที่พักจนได้ — ชื่อโรงแรม New Season อยู่บนถนนประชาธิปัตย์

7 ส.ค. 55 : ตอนเช้า ไปเข้าประชุมงาน WUNCA ครั้งที่ 25 ที่ศูนย์การประชุมนานาชาติ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ รศ.นพ. กำจร ตติยกวี รองเลขาธิการ สกอ ได้ video conference มาบรรยายเปิดงาน โดยกล่าวถึงนโยบายการส่งเสริมเครือข่ายสารสนเทศ ตามแผนระยะยาว 15 ปีระยะที่ 2 ของ สกอ ที่เน้นการสมานรอยต่อการศึกษาของอุดมศึกษา อาชีวศึกษา และการศึกษาขั้นพื้นฐาน การใช้ทรัพยากรร่วมกันอย่างมีประสิทธิภาพ การพัฒนาโครงการพื้นฐานการเรียนรู้เพื่อการเรียนรู้ตลอดชีวิต (LLL) การขยายเครือข่ายสารสนเทศเพื่อพัฒนาการศึกษา (UniNet) เป็นเครือข่ายการศึกษาแห่งชาติ NEdNet (National Education Network) เพื่อรองรับการศึกษาทั้งระบบ

ปีนี้ theme เน้นเรื่องอินเทอร์เน็ต .. การปรับเปลี่ยนจาก IPV4 ไปเป็น IPV6 เนื่องจากปัญหาเร่งด่วนเรื่อง IP address ไม่เพียงพอต่อการเติบโตของเครือข่ายอินเทอร์เน็ตทั่วโลก ดังนั้น การบรรยายเสวนาในช่วงพิธีเปิด จึงเป็นเรื่อง 2.5 ทศวรรษเครือข่ายคอมพิวเตอร์ไทย ประวัติความเป็นมาของกำเนิดอินเทอร์เน็ตประเทศไทย ความยากลำบากกว่าจะถึงวันนี้ สรปุใจความสำคัญได้ว่า เมื่อปี 2534 เกิดการประชุมกลุ่มบุุคคลที่ AIT จำนวน 40 กว่าท่าน มาจากหลายหน่วยงาน นับเป็น community ที่มีบทบาทสำคัญต่อการเกิดอินเทอร์เน็ตของประเทศไทย ท่านเหล่านั้น เช่น AIT (ศ.กาญจนา กาญจนสุต), ABAC (ดร.ศรีศักดิ์ จามรมาน), CMU, CU (ดร.ยรรยง เต็งอำนวย, อาจารย์จารุมาตร ปิ่นทอง), SU, PSU (Mr.Robert Elz, ดร.วิเศษ นครชัย, ผศ.วุฒิพงศ์ เตชะดำรงสิน), KMITL, KMITT, NECTEC (ดร.ทวีศักดิ์ กออนันตกูล) เป็นต้น

ที่ประทับใจคือ เมื่อ ผศ.วุฒิพงศ์ เตชะดำรงสิน รองผู้อำนวยการ สกว. ได้เล่าเรื่องราวในอดีตให้ฟัง ในสมัยที่ท่านเป็นผู้อำนวยการศูนย์คอมพิวเตอร์ มอ. ท่านได้ส่ง e-mail ฉบับแรก ออกไปจาก kre@sritang.psu.th ไปยังออสเตรเลีย ด้วยข้อความแค่ 2 คำ คือ “Hi และ Bye” และในยุคที่ มอ. ยังห่างไกลความเจริญ แต่ไอทีก้าวไกลด้วยวิสัยทัศน์รองอธิการบดี มอ และคณบดีคณะวิศวกรรมศาสตร์ในสมัยนั้น (ศาสตราจารย์ ดร. สตางค์ มงคลสุข)

.. “ท่านถามว่าผมชอบเรียนอะไร ผมบอกว่าชอบคำนวณ ท่านจึงส่งให้ไปเรียน comp sci ในยุคที่ยังไม่มีหลักสูตร ป.ตรี comp sci ด้วยซ้ำไป” — ฟังแล้วปลื้มมากค่ะ

สุดท้าย — ดร.วิเศษ นครชัย จากบริษัท True (อดีตอาจารย์วิศวะ มอ.) ได้แนะนำวิดีโอที่น่าสนใจของบริษัท Corning บ่งบอกถึงเทคโนโลยีในอนาคตของจอภาพ นั่นคือ A Day Made of Glass — Made possible by Corning อธิบายไม่ถูก ลองชมเอาเองก็แล้วกันนะคะ



Mirror site ที่ GotoKnow : http://www.gotoknow.org/blogs/posts/498067

บันทึกการเดินทาง ไปดูงาน IT, Library, KM และ WUNCA (ตอนที่ 1)

5 ส.ค. 55 วันแรกของการเดินทาง ออกจากสุวรรณภูมิ ไปถึงสนามบินนครศรีธรรมราช เวลา 15:50 น. มีอาจารย์หนุ่ม-สาว จาก ม.วลัยลักษณ์ อุตส่าห์มีน้ำใจขับรถมารับ พาไปกินกาแฟสด และขับรถจากท่าศาลาไปอำเภอสิชล นำไปส่งที่พัก (ประสานสุขวิลล่ารีสอร์ท ริมหาดหินงาม ซึ่งมีน้องๆ ที่เดินทางด้วยรถตู้ของคณะฯ มารอก่อนอยู่แล้ว) ต้องขอเอ่ยนามด้วยความขอบคุณในไมตรีจิต อาจารย์ทั้ง 3 ท่าน อาจารย์ลักษณ์ ดร.วรพงศ์ ภู่พงศ์ (อาจารย์ก๊อก) จากสำนักวิทยาศาสตร์ และ ดร.อัตนันท์ เตโชพิศาลวงศ์ จากสำนักวิชาสารสนเทศศาสตร์ มา ณ ที่นี้ด้วยค่ะ

ตอนค่ำพากันไปกินข้าว ร้านที่อาจารย์ก๊อกแนะนำ คือ “ร้านโกโต้น” .. อร่อยใช้ได้ ขาหมูโกโต้น แกงส้มปลากระพง และกุ้งผัดซอสมะขาม

6 ส.ค. 55 ไปดูงานที่ ศูนย์บรรณสารและสื่อการศึกษา หรือ CLM Learning Center ม.วลัยลักษณ์ ท่าศาลา คณะของเราได้รับการต้อนรับอย่างอบอุ่นมาก จาก ผอ.ท่านใหม่ (เพิ่งมารับตำแหน่งสดๆร้อนๆ) อาจารย์ศิวนาถ นันทพิชัย พร้อมด้วยคุณอาภรณ์ ไชยสุวรรณ หัวหน้าฝ่ายห้องสมุด คุณกิตติพร ศรีเพ็ชร หัวหน้าฝ่ายบริการ และหัวหน้างานทางด้านการผลิตและบริการสื่อโสตฯอีกมากมายหลายท่าน ทั้งบรรยาย ทั้งพาเดินชม หมดไปครึ่งวัน ทั้งห้องสมุดวิทยาศาสตร์สุขภาพ (กับการบริการนักศึกษาที่เรียนแบบ PBL) งานผลิตสื่อโสตฯ การบริการให้ยืม iPad, video on demands, M-learning Moodle, ETUTOR online, งานผลิตเอกสารกลาง ฯลฯ ได้ความรู้ใหม่ๆ เกียวกับ ระบบห้องสมุดอัตโนมัติ Walai AutoLib version 2.0 ความสำเร็จในการใช้ Moodle และการกรอกภาระงานแบบออนไลน์ของอาจารย์ที่ มวล. ซึ่งทำให้ลดการใช้กระดาษไปได้มาก

— ตอนแรกทำอวดดี ปฏิเสธไม่รับเลี้ยงอาหารกลางวัน บอกว่าประสงค์จะไปทานเองที่ ร้านขนมจีนเส้นสด พานยม และไปเที่ยว วัดพระมหาธาตุฯ ก่อนขับต่อไปหาดใหญ่ แต่ท่าน ผอ. ศิวนาถ ชักเอะใจ สงสัยว่าจะไม่รู้ทาง ขืนปล่อยไปต้องหลงแน่ เลยพาคุณอาภรณ์ขับรถตาม .. ในที่สุดท่านพาไปเลี้ยงมื้อเที่ยงที่พานยม ซื้อมังคุดคัดให้ลองชิม แถมห่อขึ้นรถไปกินต่อในระหว่างเดินทาง

และพาไปไหว้พระบรมธาตุ ที่วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร วัดคู่บ้านคู่เมืองนครศรีธรรมราช (เมืองลิกอร์) อีกด้วย ได้เห็นท้าวจตุคาม ท้าวรามเทพ ผู้ปกปักษ์รักษาพระบรมธาตุที่บันไดทางขึ้นไปสู่ลานประทักษิณ สมใจอยากจริงๆ .. น้ำใจชาวศูนย์บรรณฯครั้งนี้ ไม่รู้จะขอบคุณอย่างไรจึงจะสาสม

งานนี้ ได้รู้จักกัลยาณมิตรใหม่มากมาย เสียดายอยู่อย่างเดียว ยังไม่ได้พบหน้าอาจารย์จงสุข คงเสน อดีตรอง ผอ. ที่กรุณาติดต่อประสานงานให้ เคยคุยกันผ่านทาง facebook — หวังว่าสักวัน คงได้กลับไปเมืองนครฯอีกครั้งค่ะ



Mirror site ที่ GotoKnow : http://www.gotoknow.org/blogs/posts/497972

โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชตะพานหิน (ต่อ)

20 มิ.ย. 52

เพิ่งกลับมาจากไปดูงานที่โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชตะพานหิน จังหวัดพิจิตร เจ้าของรางวัลการบริหารสู่ความเป็นเลิศ (Thailand Quality Class : TQC) ประจำปี 2551 [ … ชมภาพบรรยากาศได้ที่นี่… ]

… มีเรื่องจะเล่าให้ฟังค่ะ

ปกติแล้ว รางวัลคุณภาพแห่งชาติ เพื่อองค์กรที่เป็นเลิศ (Thailand Quality Award : TQA) รวมทั้งรางวัลซึ่งมีขนาดย่อมเยาว์ลงมาหน่อย คือ รางวัลการบริหารสู่ความเป็นเลิศ (Thailand Quality Class : TQC) แชมเปี้ยนมักจะเป็นบริษัทยักษ์ใหญ่ หรือบริษัทข้ามชาติ … แต่ปีที่ผ่านมา โรงพยาบาลชุมชนของกระทรวงสาธารณสุข ประจำอำเภอตะพานหิน ซึ่งมีจำนวนพนักงาน 266 คน มีวิสัยทัศน์ขององค์กร คือการ “เป็นที่รักของประชาชน” ได้ก้าวขึ้นเทียบชั้น (และรับรางวัลนี้ ในปีเดียวกันโรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ อินเตอร์เนชั่นแนล !) ภายใต้การนำของท่านผู้อำนวยการ นพ.กิตติโชติ ตั้งกิตติถาวร ศิษย์เก่าศิริราชรุ่น 92

Tapanhin1

แม้จะไม่ค่อยเข้าใจนักว่า ทำไมชาวบุคลากรสายสนับสนุนของคณะวิทยาศาสตร์ มหิดล จึงได้ขอมาดูงานที่โรงพยาบาล (ทั้งที่งานไม่เกี่ยวกัน) แต่ท่านผู้อำนวยการ ก็ได้ให้การต้อนรับขับสู้เป็นอย่างดี … ในภาพ ชาวเรากำลังรุมซื้อผลิตภัณฑ์อาหารและผักปลอดสารพิษที่ตั้งร้านขายภายใน ร.พ. โดยไม่เก็บค่าเช่าแผง .. เล่นเอาเกือบเกลี้ยงร้านเลย

Tapanhin2

แน่นอนว่า แชมเปี้ยนจะต้องทำอะไรที่ยากจะลอกเลียนแบบได้ … แต่ก็ได้พยายามสรุปเกร็ดเล็กเกร็ดน้อยที่รับฟัง จากการบรรยายของท่านผู้บริหาร (ทันตแพทย์หญิง ศิษย์เก่ามหิดลอีกท่านหนึ่ง) … เพื่อเก็บไว้เป็นแนวคิดและวิธีปฏิบัติ ดังนี้ค่ะ

  • การวางแผนกลยุทธ์ และจัดทำแผนที่กลยุทธ์ โดยใช้ Balanced Score Card (BSC) ไม่ได้เป็นแค่ในแผ่นกระดาษ ทำได้ทุกระดับ ตั้งแต่ Organization BSC ลงมาถึง Unit BSC และ Personal BSC และสามารถกำกับให้สอดคล้องกันทั้งองค์กร ได้อย่างเหลือเชื่อ
  • บุคลากรทุกคน มี BSC ส่วนบุคคล … ขอย้ำว่าทุกคน ไม่ว่าจะเป็นคุณหมอ พยาบาล หรือคนสวน คนงาน เพียงแต่วิธีการ approach จะต่างกัน และทำด้วยความนุ่มนวล (ด้วยบุคลิกลักษณะเฉพาะของ ผอ.)
  • เป็นองค์กรที่ค่อนข้างแบบราบ มีการเยี่ยมหน่วยงาน พูดคุยกันบ่อยๆ มีโครงการ “15 นาที มีอะไรจะบอกผู้อำนวยการ” เจ้าหน้าที่ระดับล่างปรับทุกข์หรือแนะนำ ผอ.ได้ โดยรับประกันว่าจะไม่เล่าต่อให้ใครฟัง … มี Morning Talk ทุกเช้า ประมาณ 15 นาที ทุกหน่วยงานเพื่อการสื่อสารภายในองค์กร
  • ที่สำคัญคือ ฐานะทางการเงินที่มั่นคง (อันนี้สำคัญ) ต้องมีวินัยการใช้เงินที่ดีและหาเงินเก่ง รายรับต่อรายจ่ายจะต้องอยู่ที่ 1.2 … โรงพยาบาลสวยๆ แห่งนี้ เติบโตขึ้นมาจากสถานีอนามัยเล็กๆ ด้วยเงินบริจาคของประชาชนและคหบดีในพื้นที่ (อะแฮ่ม … รวมทั้งเจ้าพ่อกระทิงแดง ด้วย) ที่ประทับใจมากคือวิธีเพิ่มรายได้ให้แก่พนักงาน … top-up เงินเดือนให้อีก 30% โดยใช้เงินรายได้ ร.พ. มีการเปิดร้านค้าสวัสดิการภายใน ร.พ. โดยกลุ่มลูกจ้างรายได้น้อย มีการกระตุ้นให้แลกเปลี่ยนความรู้แบบสะสมแต้มแลกคูปอง (คนสอน ได้ 2 ดาว คนเรียนได้ 1 ดาว) กระตุ้นพนักงานเสนอความคิดเห็น และหากความคิดนั้นสามารถนำไปปฏิบัติหรือแก้ไขปัญหาได้จริง จะมีคูปอง (สูงสุด 500 บาท) เอาไว้แลกซื้อของในร้านค้าสวัสดิการ (ทำนองเรือล่มในหนอง เงินทองจะไปไหน)
  • ทำ CSR ได้อย่างน่ารักมาก คือมีโครงการ “ปันน้ำใจให้น้อง” เจ้าหน้าที่ขึ้นเวรสามารถบริจาคเงินรายได้จากการอยู่เวร เข้ากองทุน เพื่อนำไปจัดกิจกรรมสร้างความสุขให้เด็ก ผู้ปกครอง และชุมชน … และอีกหลากหลายโครงการในเชิงรุก และทำการตลาด ชนิดที่ฟังแล้ว ก็จะเข้าใจได้ไม่ยากนักว่า ทำไม ร.พ. แห่งนี้ จึงเป็นที่รักของประชาชน และชุมชนพร้อมจะที่จะโอบอุ้มและปกป้อง ร.พ.
  • สุดท้าย .. ความสำเร็จมาจากความทุ่มเท สละเวลา และทำงานกันชนิดสว่างคาตาเลย ผลดีคือ ทำให้ทีมบริหารรักกัน ช่วยกันสร้างระบบ และมีความเชื่อว่า ระบบดี -> คนดี แม้ในกาลข้างหน้า หากเปลี่ยนตัวผู้บริหารไป ก็มั่นใจได้ว่า ร.พ. ก็จะสามารถเติบโตต่อไปได้ และสำหรับคำถามที่ว่า “ระหว่าง พนักงาน กับลูกค้า ใครสำคัญกว่ากัน” … ผอ. ตอบได้ดีมาก ว่า ทุกอย่างจะต้อง Balance และต้องอธิบายให้พนักงานเข้าใจถึงวงจรของความ balance นั้น ว่าเหตุใดพนักงานจึงต้องดูแลลูกค้าเป็นอย่างดี

สมแล้วกับการได้รับ รางวัลการบริหารสู่ความเป็นเลิศ TQC

โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชตะพานหิน

18 มิ.ย. 2552

วันพรุ่งนี้ ทีมผู้เข้ารับการฝึกอบรมตามโครงการฝึกอบรมเพื่อพัฒนาทักษะการทำงาน สำหรับบุคลากรคณะวิทยาศาสตร์ รุ่นที่ 1 จำนวน 40 คน ซึ่งเรียนจบหลักสูตร (อันยาวนาน) แล้ว จะออกเดินทางไปศึกษาดูงาน ที่โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชตะพานหิน จังหวัดพิจิตร ซึ่งเป็นหน่วยงานที่ได้รับรางวัลการบริหารสู่ความเป็นเลิศ (Thailand Quality Class – TQC)

… หลังดูงาน ขากลับจะมีการแวะเที่ยวแถวจังหวัดนครสวรรค์ด้วย อาทิ พระจุฬามณีเจดีย์ที่วัดคีรีวงศ์ อุทยานสวรรค์ ศาลเจ้าพ่อเทพารักษ์-เจ้าแม่ทับทิม แม่น้ำสองสี (ปิง วัง ยม น่าน ไหลมาบรรจบกัน) บึงบอระเพ็ด ฯลฯ

ถ้ากลับมาแล้ว ได้ความอย่างไรจะมาเล่าให้ฟังนะคะ